Trăng Sáng Ngàn Vạn Dặm – Tung Hổ Khứu Hoa

Ngày mùng sáu âm lịch, thị trấn họp chợ phiên, vô cùng náo nhiệt.

Những người trẻ tuổi chưa đi làm thuê cũng đến chợ chơi. Cả dịp Tết họ bận rộn xem mặt đối tượng, thời gian gấp gáp nên có thể xem mặt mấy người trong một ngày. 

Thím Phùng là một người nhiệt tình, thím thích làm mối. Minh Nguyệt đi ngang qua nhà thím, đúng lúc có người bước ra. Một cô gái nhuộm tóc vàng, mặc áo khoác da màu đỏ tươi, đi sau là một chàng trai trẻ.

Thím Phùng thấy hai chị em Minh Nguyệt, bèn chia một nắm lớn kẹo mà chàng trai trẻ mang theo cho hai đứa. Suốt kỳ nghỉ, Minh Nguyệt đã ăn kẹo hỉ mấy lần. Đến chợ phiên, cô bé lại tình cờ gặp cô gái tóc vàng hôm trước, nhưng bên cạnh cô ấy lại không phải là chàng trai trẻ đi cùng lần đó nữa.

Trong chợ bán đủ thứ, xoong nồi bát đĩa, quà vặt ăn uống, quần áo vải vóc, hoa chim cá cảnh. Chỗ chơi cũng có, Minh Nguyệt thích nhất là trò ném vòng. Mắt cô bé tinh, tay lại chuẩn, một đồng có thể mua được mười chiếc vòng, toàn là những món đồ chơi nhỏ: cây ngoáy tai, kẹo m*t, đồ chơi nhựa rẻ tiền… 

Muốn ném trúng con ngỗng lớn hay con thỏ thì những chiếc vòng đó phải đắt tiền. Không chịu bỏ ra thì sẽ chẳng thu được gì, Minh Nguyệt đi đi lại lại xem rất lâu, quyết định liều một phen. Ngỗng lớn rất kiêu ngạo, dù bạn có ném trúng, nó rụt cổ lại, chiếc vòng tuột ra, lần ném đó coi như không tính. Minh Nguyệt thử mấy lần đều không trúng, đến chiếc vòng cuối cùng, cô bé mới ném trúng một con.

Không ngờ, ông chủ lại không chịu công nhận. Minh Nguyệt tức giận cãi nhau với ông ta.

“Trả tiền cho cháu! Buôn bán mà không giữ chữ tín.”

“Nói bậy bạ gì đấy, chú cho cháu chơi không suốt nửa ngày à?”

“Vậy đưa con ngỗng lớn cho cháu, cháu rõ ràng ném trúng rồi!”

“Cái đó không tính.”

“Chú không thấy xấu hổ à? Thấy cháu là con nít nên bắt nạt phải không? Nếu một người đàn ông khỏe mạnh mà ném trúng, cháu không tin ông dám nuốt lời con ngỗng của người ta! Xem người ta có đánh chú không!”

Minh Nguyệt quá xót mười đồng đó, cô bé nhất định phải đòi lại. Cô bé chẳng bận tâm chuyện mất mặt hay không, cứ thế cãi vã. Chủ quầy bị cãi đến ù tai, lầm bầm chửi rủa rồi ném tiền trả lại cho cô bé.

“Lý Minh Nguyệt, cậu cũng đi chợ à?” Trác Đằng không biết từ đâu chen qua đám đông tới. Minh Nguyệt vừa thắng cuộc, mặt cô bé đỏ bừng vì phấn khích. Cô hơi ngạc nhiên: “Sao cậu gầy thế? Mọi người ăn Tết đều béo ra, cậu bị sao vậy?”

Sắc mặt Trác Đằng không được tốt, cười rất yếu ớt.

“Cậu tới một mình à?”

“Bà mình đến đây bán đậu phụ, bọn mình đi cùng. Còn cậu?”

“Mình tới một mình, đi dạo xem chút thôi.”

Minh Nguyệt móc kẹo trong túi ra: “Ăn không?”

Trác Đằng lắc đầu: “Mùng mười khai giảng là có kết quả rồi, cậu có tin tức gì không?”

Minh Nguyệt cười: “Mình biết rồi, chắc chắn cậu lo lắng về kết quả, đến Tết cũng chẳng thiết ăn thịt, phải không?”

Trác Đằng không có tâm trạng đùa giỡn, cậu ta hỏi: “Các cậu có chắc chắn đậu hết rồi không?”

Minh Nguyệt khiêm tốn: “Không phải thế đâu, cứ cố gắng hết sức là được. Cậu đừng suy nghĩ mãi về chuyện này, ăn Tết cũng không ngon đâu.”

Trác Đằng lộ vẻ u sầu: “Nếu bị loại, sau này mình chẳng cần phải ăn Tết nữa.”

Minh Nguyệt thấy cậu ta quá bi quan. Là con trai mà sao lại thế? Cô bé không hiểu tại sao Trác Đằng lại xem trọng chuyện này đến vậy, mặc dù cô bé cũng thấy nó quan trọng, nhưng không nghĩ đến mức ngày nào cũng phải bận tâm.

“Không đâu. Bình thường cậu học đâu có tệ, chắc chắn không bị loại đâu. Không tin thì chờ tới mùng mười xem.”

“Mình làm bài rất tệ, mình tự cảm thấy là tệ lắm, chắc chắn bị loại rồi. Mình khó chịu quá.”

Khi Trác Đằng nói câu đó, vẻ mặt cậu ta rất chắc chắn, khiến cô cũng phải nghi ngờ liệu Trác Đằng có thật sự làm bài không tốt không.

Minh Nguyệt an ủi thêm vài câu. Kết quả là Trác Đằng nói đi nói lại vẫn là mấy câu đó. Cậu ta lầm lũi bỏ đi. Trác Đằng gầy gò quá, bóng lưng trồn thật cô độc, thoáng chốc đã biến mất trong biển người.

Mùng sáu qua đi, chợ phiên tan, Tết dường như cũng kết thúc. Những người đi làm thuê lần lượt rời nhà. Làng xóm dần trở nên trống trải. Đến khi Minh Nguyệt khai giảng, những người đi làm thuê đã rời đi rất nhiều rồi. Cụ Vinh lại ngồi bên vệ đường, vừa tắm nắng vừa nhìn người qua lại.

Tới ngày mùng mười thực ra Minh Nguyệt cũng hơi hồi hộp. Cô bé đạp xe chở chăn gối vừa đến trường rồi nghe được một chuyện: Trác Đằng uống thuốc tự tử rồi.

Uống thuốc trừ sâu.

Thuốc trừ sâu là thứ rất phổ biến, cũng là thứ người nông thôn thường dùng khi quyết định tìm đến cái chết. Thường là vợ chồng cãi nhau, vợ giận hờn đi tìm cái chết, hoặc con cái bất hiếu, người già không muốn sống nữa. Thanh niên ư? Cô chưa từng nghe nói.

Kết quả thi có rồi, Trác Đằng không bị loại. Sao cậu ta lại đi uống thuốc chứ? Thuốc không đắng sao? Nghe nói uống vào ngũ tạng sẽ bị cháy hết, chết trong cảnh chảy máu thất khiếu.

Cả lớp như muốn nổ tung, ai cũng bàn tán về chuyện của Trác Đằng.

Trương Lôi vẻ mặt khinh thường: “Cậu ta có tâm lý quá kém. Chỉ một kỳ thi đã sợ mất mật. Nếu đợi đến kỳ thi giữa cấp, chắc cậu ta càng không sống nổi.”

Các bạn học lập tức cảm thấy Trương Lôi quả nhiên khác biệt. Họ thấy Trác Đằng rất ngốc, nhưng cũng thấy cậu ta đáng thương. Chỉ có Trương Lôi nhìn thấu cậu ta, nói một cách sắc đáng như vậy.

Minh Nguyệt ngồi một mình ở chỗ. Lạ thật, mùng sáu cô bé còn gặp Trác Đằng, hai người còn nói chuyện với nhau. Cậu ta còn sống, còn thở, còn nói chuyện, giống như cô bé. Giờ mọi người bảo cô Trác Đằng đã uống thuốc, cứ như một giấc mơ vậy.

Lẽ ra cô bé nên an ủi cậu ta tử tế hơn. Cô bé còn cười cậu ta. Trác Đằng hỏi mượn sách cô bé cũng không cho. Liệu nếu cô bé nói chuyện với cậu ta nhiều hơn một chút, cậu ta có không uống thuốc không? Minh Nguyệt càng nghĩ càng khó chịu, cô bé gục mặt xuống bàn.

Các bạn cùng lớp nghĩ cô bé khóc, và nhanh chóng lan truyền tin đồn rằng thực ra Lý Minh Nguyệt trước đây vẫn luôn thích Trác Đằng.

Sau giờ tự học tối, các bạn nữ thấy Minh Nguyệt bước vào là im lặng ngay. Minh Nguyệt chui vào chăn. Mỗi khi nghĩ đến Trác Đằng, cô bé vẫn thấy khó chịu, dằn vặt.

Liệu Trác Đằng đã quyết định tìm đến cái chết từ hôm mùng sáu rồi sao?

Thầy chủ nhiệm thấy cô bé có vẻ không ổn, bèn gọi cô bé nói chuyện. Có lẽ thầy đã nghe thấy tin đồn, hỏi một cách tế nhị. Lúc đầu Minh Nguyệt không hiểu, mãi về sau mới nhận ra.

“Không phải em thích Trác Đằng. Em chỉ thấy bạn ấy chắc chắn rất thống khổ, quá thống khổ, cảm thấy không còn cách nào khác mới làm như vậy.”

Từ thống khổ là từ mang tính sách vở, ít nghe người ta dùng.

Thầy chủ nhiệm nói: “Trác Đằng là một đứa trẻ hơi yếu đuối. Một lần thi không tốt không đại diện cho điều gì cả. Huống hồ, bài thi của em ấy không vấn đề gì, vẫn ở lại lớp chọn. Chẳng phải là tự gây họa sao?”

Trác Đằng thật sự yếu đuối ư? Cậu ta chịu khó đến thế, Minh Nguyệt thấy cậu ta là một người bạn học rất kiên cường và bền bỉ.

Nghe nói cậu ta đã được đưa đến thành phố rửa ruột, đã về nhà và đang truyền nước ở trạm y tế thị trấn. Minh Nguyệt cùng vài bạn học đến thăm Trác Đằng. Trác Đằng ngồi trên ghế, trông cậu ta vẫn ổn, vẫn nói chuyện được với mọi người.

Mọi người nhao nhao nói với cậu ta rằng cậu ta không bị loại, thế là uống thuốc vô ích rồi sao? Trác Đằng có vẻ hơi ngượng ngùng, nói rằng cậu ta cũng hối hận rồi.

“Cậu uống thuốc gì thế, Dichlorvos* à? Uống vào miệng không đắng sao?” Các bạn học tò mò hỏi cậu ta.

*DDVP (Dichlorvos) là một thuốc trừ sâu organophosphate dễ bay hơi, phổ rộng và thuốc diệt côn trùng được sử dụng rộng rãi trong nông nghiệp, lưu trữ ngũ cốc, chăn nuôi và kiểm soát dịch hại trong gia đình.

Trác Đằng nói: “Không phải Dichlorvos, là Paraquat*. Chắc chắn đắng, đắng chết đi được.”

*Paraquat là một loại thuốc diệt cỏ cực độc, tác dụng nhanh, không chọn lọc, tiêu diệt mô thực vật khi tiếp xúc, nhưng cũng cực kỳ nguy hiểm cho người và động vật, gây tổn thương nặng nề cho phổi, thận, gan, tim và có thể gây tử vong ngay cả với liều lượng nhỏ.

“Thế mà cậu cũng uống! Một kỳ thi có đáng không?”

Trác Đằng im lặng. Các bạn học nghĩ không nên làm phiền cậu ta hồi phục, nói chuyện vài câu rồi định rời đi. 

Minh Nguyệt mang theo mấy cuốn sách, bảo Trác Đằng chọn: “Cậu truyền nước cũng buồn chán, muốn xem gì thì lấy đi.”

Lúc này, Trác Đằng đang cảm thấy không khỏe. Việc rửa ruột thật khủng khiếp, cổ họng như bị dao cứa.

Khi quyết định tìm đến cái chết, nội tâm cậu ta kiên định, vì cậu ta tin rằng nếu bị đẩy xuống lớp thường, mình sẽ tiêu đời. Cậu ta không thể chịu đựng được kết quả đó, vì vậy cậu ta đã chọn tự kết liễu bản thân trước khi kết quả được công bố.

Bây giờ thì khác. Cậu ta lại có hy vọng. Cậu ta đặc biệt muốn sống tiếp. Cậu ta sẽ thi đậu cấp ba, không cần phải đi làm thuê, cũng không cần tiếp tục sống ở thị trấn này. Tương lai quả là tươi sáng.

“Trác Đằng, mình khuyên cậu đọc Jean-Christophe.” Minh Nguyệt lật một cuốn tiểu thuyết Pháp cho cậu ta xem: “Con người không thể muốn làm gì là làm được cái đó. Muốn làm là một chuyện, cuộc sống lại là chuyện khác. Vì vậy đừng buồn, điều quan trọng nhất là cậu đừng từ bỏ khát vọng, đừng từ bỏ cuộc sống.”

Nếu là trước đây, đọc một vạn câu như thế này cũng không có tác dụng với Trác Đằng. Nhưng giờ đây, cậu ta lại có ý chí chiến đấu, không phải vì được cứu sống sau khi rửa ruột mà chỉ vì cậu ta đã biết điểm số của mình.

Cậu ta cảm thấy những lời này thật hay, không còn nghĩ đến chuyện chết chóc nữa.

Khi các bạn học đi ra, họ gặp mẹ của Trác Đằng. Mẹ cậu ta thích chưng diện, mặt rất trắng, môi son đỏ như tiết heo. Việc đầu tiên bà làm khi bước vào là mắng nhiếc: “Sao vẫn chưa truyền xong? Mày chỉ giỏi gây rắc rối cho tao, chi bằng chết quách đi!” Bà ta đi đến trước mặt Trác Đằng, muốn đẩy nhanh tốc độ truyền dịch. Bác sĩ nói truyền nhanh sẽ khó chịu, bà ta liền cãi nhau với bác sĩ. Các bạn học thấy ngại ngùng, vội vã rời đi.

Trác Đằng qua đời vào ngày rằm tháng giêng.

Tất cả mọi người đều vô cùng kinh ngạc. Giáo viên nói, Paraquat là không thể cứu được, hễ uống vào là chết.

Cái chết, đây đã là lần thứ ba xảy ra gần gũi trước mắt Minh Nguyệt như vậy. Em trai cô bé bị bà nội vô tình làm nghẹn mà chết, ông nội say rượu bị tuyết lạnh đóng băng mà chết, còn Trác Đằng thì uống Paraquat không cứu được. Các cụ già nói, con người sống được bao lâu, chết như thế nào, đã được định sẵn từ khi mới sinh ra. Ai định? Đó là thiên cơ, thiên cơ bất khả tiết lộ.

Ở nông thôn không phải không có chuyện trẻ con lỡ dở chết non: đuối nước, bệnh tật, bị xe tông, nhưng Trác Đằng chết vì uống Paraquat là lần đầu tiên xảy ra ở thị trấn. 

Trác Đằng thật sự đã chết. Nhiều bạn nữ trong lớp đã khóc như Minh Nguyệt. Trương Lôi thì không. Cô bạn cho rằng những người không chịu đựng được thất bại như Trác Đằng sớm muộn gì cũng sẽ tìm đến cái chết.

“Trác Đằng chết thật là vô ích.” Một bạn nữ vừa khóc vừa nói.

Trương Lôi lạnh nhạt đáp: “Cậu ta sống uổng rồi. Uống thuốc y như đàn bà vậy.”

Các bạn học cảm thấy Trương Lôi quá lạnh lùng, nhưng đồng thời lại ngưỡng mộ cô bạn có thể bình tĩnh trước mọi việc, khác biệt với mọi người, không gì có thể lay chuyển cảm xúc của cô bạn. 

Họ vây quanh cô bạn, lắng nghe cô bạn nói. Chỉ cần cô bạn mở miệng là có thể khiến người khác không nói nên lời, không thể phản bác.

Minh Nguyệt im lặng ngồi ở chỗ của mình. Cô bé nhìn Trương Lôi. Cô bé chợt phát hiện ra bí quyết duy trì uy quyền của Trương Lôi: cô bạn ít nói, không bộc lộ cảm xúc, luôn giữ thái độ xa cách. Cô bạn thà không mở lời, nhưng hễ mở lời thì nhất định phải nói khác với bất kỳ ai khác. Cô bạn có vẻ ngoài rất lạnh lùng, kiêu ngạo, cộng thêm thành tích xuất sắc, từ đó trở thành đối tượng mà các bạn học ngưỡng mộ.

Cô bé nhận ra mình không hề tán đồng Trương Lôi. Sự ngưỡng mộ, sợ hãi trước đây của cô bé đối với cô bạn này lập tức tan biến, trở nên xa vời. Cô bé nhận ra, Trương Lôi chẳng có gì đặc biệt cả, quan điểm của cô bạn chưa chắc đã đúng. Trương Lôi trở nên bình thường trong mắt cô bé, mọi thứ thay đổi chỉ trong một khoảnh khắc.

Dù ai chết đi, người sống vẫn phải tiếp tục sống: người đi học thì học, người đi làm thuê thì làm, người làm ruộng thì làm ruộng, không ai được nhàn rỗi.

Các bạn học dần không còn nói về Trác Đằng nữa. Cuối tuần Minh Nguyệt về nhà, cô bé nhìn thấy mẹ của Trác Đằng ở thị trấn. Bà ta đã tiếp tục sống, bà ta đùa cợt với một người đàn ông bên cạnh. Người đàn ông chạm vào mông bà ta, bà ta cười đánh lại, cứ như chưa từng có con trai vừa qua đời.

Minh Nguyệt không thể hiểu được. Trác Đằng dường như còn bi thảm hơn. Cô bé biết mẹ của Trác Đằng là người nổi tiếng lẳng lơ trong miệng người dân thị trấn. Bà ta phù phiếm, trơ trẽn, vì vậy bà ta có vẻ rất vui vẻ, không hề đau buồn chút nào.

Cái chết của cậu ta dường như không ảnh hưởng đến bất kỳ ai. Vậy sự tồn tại của cậu ta có ý nghĩa gì? Chuyện sinh tử quá sâu xa, lại quá qua loa đại khái. Nói chết là chết, cứ như chưa từng sống.

Minh Nguyệt không ngờ anh trai của Trác Đằng lại tìm tới mình. Anh trai cậu ta trở về từ miền nam. Nghe tin em trai qua đời, anh về để chịu tang. Anh trai cậu ta cầm cuốn Jean-Christophe, trả lại cho Minh Nguyệt.

Minh Nguyệt thấy buồn: “Em không cần nữa đâu.”

Anh trai cậu ta nói: “Cô bé, em sợ lắm phải không? Em trai anh bảo cuốn sách này là của bạn học, phải trả lại cho người ta. Anh làm xong việc, định đi rồi mới nhớ ra chuyện này.”

Minh Nguyệt hỏi: “Trác Đằng biết mình không qua khỏi sao?”

Mắt anh trai cậu ta đỏ hoe: “Cuối cùng là bị nghẹt thở mà chết, chắc là biết. Cô bé, nếu em sợ thì anh sẽ đốt nó cho thằng Đằng.”

Minh Nguyệt rơi nước mắt: “Em không sợ. Anh đốt cho bạn ấy đi. Trác Đằng trước đây cũng thích đọc sách ngoại khóa.”

Anh trai cậu ta gật đầu, cầm cuốn Jean-Christophe rời đi, có lẽ sẽ đốt cho em trai mình.