Lên Đời - Mạnh Trung Đắc Ý

Ông chú của Cốc Kiều vốn là người có vai vế trong làng, thường có cái thú đi dạo khắp làng trên xóm dưới, vừa để xem xét tình hình, vừa để hóng hớt chuyện chòm xóm.

Sáng mùng năm Tết, sau khi cúng vía Thần Tài, ông chú lại chống gậy lượn một vòng quanh làng, săm soi từng đôi câu đối đỏ trước cửa mỗi nhà. Lão cho rằng, nhà nào ăn Tết mà không đến xin chữ của mình thì chữ “Phúc” dán trước cửa ắt chẳng đủ phúc phần. Nhất là đôi câu đối nhà Lâu Đức Dụ, mấy nét chữ xấu như gà bới thế kia mà cũng dám khoe ra ư?

Ông chú vốn có tiếng nói trong làng, thành thử hễ ai gặp lão cũng phải cất tiếng chào. Vậy mà khi lão đứng trước cổng nhà họ Cốc săm soi đôi câu đối lại bị cô gái mặc áo bông xanh từ trong bước ra phớt lờ. Ông chú tuy già nhưng mắt hãy còn tinh tường lắm, nhận ra ngay là Cốc Kiều. Thế nhưng, cô gái có đôi mắt to tròn đen láy ấy lại chẳng thèm liếc nhìn lão lấy một cái, cứ thế đút tay vào túi áo, vội vã lướt qua. Lão cố hắng giọng mấy tiếng mà vẫn chẳng thể thu hút được sự chú ý của cô. Ông chú đành bất lực nhìn theo bóng Cốc Kiều đi khuất cuối con hẻm nhỏ, tức đến độ phải nện cây gậy xuống đất cồm cộp ba lần, mắng:

– Đúng là cha nào con nấy!

Ông chú vẫn luôn tự cho nhà mình là gia đình hiếu học hiếm hoi trong làng. Lão từng là thầy giáo trường làng, con trai lão nay làm trưởng phòng ở trường cấp hai trên huyện, còn đứa cháu nội trạc tuổi Cốc Kiều đang học cao đẳng trên tỉnh. Lão tin chắc nhà mình đời sau sẽ giỏi hơn đời trước, đến đời cháu chắt thể nào cũng có đứa làm giảng viên đại học. Còn cái hạng như Lâu Đức Dụ, chẳng qua chỉ là loại nhà giàu mới nổi, đến đứa con trai nối dõi cũng không có, còn không bằng một gã nhà quê chân chất. Chẳng hiểu ngày trước ông vênh váo cái nỗi gì. May mà phen vỡ nợ này đã dạy cho Lâu Đức Dụ một bài học, khiến ông bớt hống hách đi nhiều. Chỉ không hiểu sao cái nết xấu ấy lại di truyền cho con gái ông.

Hồi còn dạy ở trường làng, ông chú đã chẳng ưa gì Lâu Đức Dụ, cái thằng học trò năm xưa không biết đã ăn bao nhiêu thước kẻ của lão. Sau này đến lượt Cốc Kiều đi học tiểu học, lão vẫn còn đứng lớp. Cô cũng chẳng phải dạng hiền lành ngoan ngoãn gì. Cháu nội lão chỉ lỡ miệng nói vài câu linh tinh về nhà cô mà đã bị cô đẩy cho một cái ngã dúi dụi. Lão bắt Cốc Kiều xòe tay ra chịu phạt, ai ngờ cô lại vùng chạy biến. Một đứa trẻ ranh mới nứt mắt ra đã thế, sau này không đỗ nổi đại học cũng là điều lão liệu trước. Về phần Lâu Đức Dụ, lúc ăn nên làm ra thì keo kiệt không chịu góp tiền tu sửa từ đường họ Cốc, nên lão lại càng coi thường con người ông. Việc ông nợ nần chồng chất sau này càng cho thấy lão nhìn người không sai.

Ông chú lượn một vòng từ đầu đến cuối làng, đợi khi mặt trời lên cao, đúng lúc đang định về nhà ăn sủi cảo thì trông thấy một cậu thanh niên cao ráo, ăn mặc bảnh bao như tài tử điện ảnh bước xuống từ một chiếc xe hơi. Làng này vốn hiếm thấy xe hơi, nên không chỉ lão, mà từ đám đàn bà con gái cho đến mấy ông già đang rít thuốc lào cũng tò mò ngoái nhìn. Lão nghe cậu thanh niên hỏi một thằng bé mũi dãi thò lò xem nhà Lâu Đức Dụ ở đâu.

Thằng bé nhận thanh sô cô la của người lạ, chỉ tay về phía nhà Lâu Đức Dụ, đáp:

– Nhà ông ấy kia kìa, cái nhà ngói năm gian gạch đỏ ấy ạ!

Ông chú thầm nghĩ: “Người nơi khác đến tìm Lâu Đức Dụ à? Chẳng lẽ cái thằng ấy lại ngựa quen đường cũ, đi vay nợ ở đâu rồi! Đúng là đồ vô tích sự, lại sắp phiền đến ông già này rồi.”

Nghĩ vậy, lão bèn chống gậy tất tả đi về phía nhà Cốc Kiều, nhưng chiếc xe đã chạy vượt lên trước.

Chiếc máy nhắn tin của Cốc Kiều đã hỏng từ hôm qua. Ban đầu cô ngỡ chỉ hết pin, nhưng thay pin mới vào màn hình vẫn cứ trắng xóa. Trước khi về quê, cô đã cố ý mã hóa một vài câu nói thông dụng thành các dãy số để tiện liên lạc với Lạc Bồi Nhân, nhưng giờ thì công cốc cả rồi. Sáng mùng năm Tết, Cốc Kiều đành buộc vội tóc, khoác áo bông, quàng khăn, đeo thêm ống tay áo rồi đút tay vào túi đi thẳng đến trụ sở đội sản xuất. Cô không hề nói với gia đình là mình đi gọi điện cho Lạc Bồi Nhân.

Nghĩ lại những chuyện trước lúc về quê, Cốc Kiều không khỏi tiếc nuối. Tối hôm trước ngày đi, cô nằng nặc đòi vào bếp nấu một bữa cơm bốn món một canh. Ăn xong, trong lúc Lạc Bồi Nhân rửa chén thì cô thiếp đi trên sô pha. Lúc tỉnh dậy trời đã sáng, giường của anh bị cô chiếm mất, cả đêm qua chắc anh lại phải ngủ co ro ngoài sô pha. Đến ngày đi, Bành Châu lại tìm cô đổi phiếu ngoại hối với tỉ giá hời, một đồng đổi được một tệ ba, khiến cô mải mê đổi tiền đến sát giờ tàu chạy. Mãi đến khi Lạc Bồi Nhân lái chiếc van vàng của Cốc Kiều đưa cô ra ga, tấm ảnh cô ao ước chụp cho anh vẫn chưa thấy tăm hơi, và bản nhạc cô mong được nghe anh đàn cũng đành lỗi hẹn.

Sân ga đông nghịt người qua lại. Vốn không quen thể hiện tình cảm giữa chốn đông người, cả hai chỉ đành lặng lẽ đứng nhìn nhau đăm đắm. Nghĩ đến cảnh chia ly vội vã, lại biết rằng phải rất lâu sau mới có thể gặp lại, Cốc Kiều dẫu buồn rười rượi nhưng vẫn gắng gượng nở nụ cười vì không muốn bộc lộ tâm trạng của mình. Không hiểu sao Lạc Bồi Nhân lại nhìn thấu nỗi buồn ẩn sau nụ cười ấy, anh siết chặt tay cô, nói:

– Mình sẽ gặp lại nhau sớm thôi. Đến sinh nhật em, anh nhất định sẽ về.

Lời hứa của Lạc Bồi Nhân tuy xoa dịu phần nào nỗi tiếc nuối, nhưng Cốc Kiều vẫn thấy khắc khoải khôn nguôi. May mà còn có máy nhắn tin, dẫu họ không thể gặp mặt thì vẫn có thể liên lạc qua đó. Thế nhưng bây giờ, chiếc máy lại hỏng mất rồi.

Cốc Kiều chưa có ý định nói cho gia đình biết về mối quan hệ của mình với Lạc Bồi Nhân. Mọi người vốn chẳng hiểu gì về anh, chỉ biết anh là con riêng của chồng dì họ, hiện đang du học ở nước ngoài. Với vài thông tin ít ỏi đó, việc thuyết phục gia đình tin rằng anh là người đáng tin cậy gần như là chuyện không tưởng. Nói ra lúc này chỉ khiến mọi người thêm lo lắng cho cô chứ chẳng ích gì. Cô tin rằng, đợi đến khi mình kiếm đủ tiền, dẫu không cần giải thích nhiều, gia đình cũng sẽ không còn sợ cô bị người ta lừa gạt nữa.

Cốc Kiều gọi vào máy nhắn tin của Lạc Bồi Nhân mấy lần mà chẳng thấy hồi âm. Làm sao cô có thể biến dòng chữ “Máy nhắn tin của em bị hỏng, chưa sửa được” thành một dãy số để gửi đến chiếc máy nhắn tin chỉ hiển thị số của anh bây giờ? Giá mà máy của Lạc Bồi Nhân là loại hiển thị chữ Hán thì tốt biết mấy, ít ra cô còn có thể chuyển lời nhắn thành ký tự. Nhưng anh ở nước ngoài suốt, đâu cần đến một chiếc máy nhắn tin hiển thị chữ Hán cơ chứ?

Cuối cùng, Cốc Kiều đành gọi vào số máy bàn nhà dì họ. Người bắt máy là nhóc Tư. Vừa nghe thấy giọng cô, cậu bé đã lập tức liến thoắng kể về những cuộc vui ngày Tết của mình, khiến Cốc Kiều không tài nào xen vào được. Mãi đến khi nhóc Tư dốc cạn bầu tâm sự, cô mới có dịp hỏi thăm Lạc Bồi Nhân, nhưng cậu bé liền tỏ ra không vui, bảo anh Hai không có nhà, có lẽ đã đi Thượng Hải rồi. Nhóc Tư hỏi Cốc Kiều có muốn nói chuyện với mẹ cậu không, cô đáp không cần.

Gọi đến nhà họ Lạc hỏi thăm xong, Cốc Kiều bấm số của Bành Châu.

Điện thoại di động quả là đắt xắt ra miếng. Cuộc gọi vừa kết nối, giọng Bành Châu đã vang lên bên tai, chẳng cần phải qua các bước trung gian rườm rà như máy nhắn tin. Bành Châu không ngờ Cốc Kiều lại gọi cho mình, ngạc nhiên hỏi:

– Kiều đấy à?

– Tôi quyết định rồi. Vụ Erenhot, tôi sẽ làm cùng anh.

Tốc độ kiếm tiền hiện tại của cô vẫn còn quá chậm. Muốn phất nhanh, chỉ có cách đánh liều đến vùng biên làm ăn.

Bành Châu hồ hởi đáp:

– Cuối cùng cô cũng nghĩ thông rồi, tôi chờ cô mãi đấy! Tôi bảo cô này, có gì mà phải xoắn. Lúc đi Erenhot, mình cứ rủ thêm vài người đi chung xe thì sợ gì bọn cướp giật. Cô cứ yên tâm một trăm phần trăm đi! Vốn liếng chuyến này chủ yếu do tôi bỏ ra, nếu không chắc ăn thì tôi dại gì mà liều? Toàn bộ gia tài của tôi đổ vào đây cả đấy. Cô nhắm gom được bao nhiêu hàng?

– Anh có bao nhiêu vốn?

– Còn phải xem cô gom được bao nhiêu hàng đã. Càng nhiều càng tốt! Tôi có thể vay mượn thêm anh em để xoay xở. Đằng nào cũng cất công đi một chuyến, làm quả lớn luôn chứ lắt nhắt chẳng bõ công!

– Để tôi tính kỹ lại xem sao, mai tôi báo anh nhé.

Hai xưởng may ở Đại Hồng Môn vốn hợp tác lâu năm với cô đã chuyển về Chiết Giang, nghe đâu là đến một nơi gọi là Hải Ninh. Nghe nói ở đó cũng có rất nhiều xưởng gia công áo da, lại đông người đồng hương nên dễ bề giúp đỡ nhau. Trừ hai xưởng này ra, lượng hàng cô có thể lấy với giá ứng trước thấp sẽ giảm đi đáng kể.

Bành Châu vội dặn:

– Nhớ nhé, nói là phải giữ lời đấy, đừng có đổi ý giữa chừng. Tôi nói cô nghe, nếu chuyến này mà trúng đậm, cô kiếm được bằng cả nửa năm cày cuốc đấy. Thời buổi này là thế, liều mới ăn nhiều, còn nhát gan chỉ có nước chết đói thôi.

Cúp máy xong, Cốc Kiều lại nhấc điện thoại gọi vào số máy của Lạc Bồi Nhân nhưng vẫn không một lời hồi đáp. Lò sưởi trong phòng chẳng đủ để sưởi ấm bàn tay đang cầm ống nghe của cô, khiến nó lạnh cóng đến ửng đỏ.

Một người thím ở gần đó lên tiếng:

– Kiều ơi, gọi cho ai mà lâu thế cháu? Hay là yêu cậu nào trên phố rồi? Kể thím nghe xem nào, cậu ấy ra sao?

Cốc Kiều lảng sang chuyện khác:

– Thím ơi, hôm nay nhà thím ăn sủi cảo nhân gì thế ạ?

– Nhân cải thảo thịt heo thôi. Mà này Kiều, nếu chưa có ai thì để thím làm mối cho một đám nhé? Người quen cả thôi, chính là cháu ngoại của thím đấy. Bố nó mở xưởng đồ gỗ trong làng, làm ăn khấm khá lắm. Thím nói thật nhé, cháu ngoại thím chẳng thua kém gì mấy cậu trai phố đâu. Bây giờ người trong làng mình giàu lên nhiều lắm, cháu biết cái làng gì ở Thiên Tân không? Ấy, cái ông trùm làng đó suốt ngày lên báo, lên ti vi ầm ầm. Thím ở tít đây mà còn thấy suốt nữa là.

– Thôi thím bận gì cứ làm đi ạ, cháu về đây.

Cốc Kiều đút tay vào túi áo, bước ra khỏi trụ sở đội sản xuất. Hôm nay cô phải lên huyện sửa chiếc máy nhắn tin ngay mới được, không phải vì lo Lạc Bồi Nhân gặp chuyện, mà chỉ sợ anh không gọi được cho cô lại lo cuống cả lên. Chỉ cần chuyến đi Erenhot này kiếm được tiền, cô sẽ lắp ngay một chiếc điện thoại ở nhà để sau này tiện bề liên lạc với gia đình.

Vừa nghĩ, Cốc Kiều vừa đút sâu đôi tay đã ửng đỏ vì lạnh vào túi áo, bước vội về nhà trên đôi giày bông dày sụ.

Một chiếc xe hơi đang đậu ngay trước cổng nhà họ Cốc. Thằng bé mũi dãi lòng thòng còn chưa kịp ăn hết thanh sô cô la trong tay đã vội hét vọng vào nhà:

– Bác Lâu ơi, nhà bác có khách này!

Bấy giờ, Lâu Đức Dụ đang phải tiếp bà chị dâu thứ ba trong phòng khách. Ở quê, Cốc Kiều đã đến tuổi cập kê, mà từ dạo Lâu Đức Dụ trả gần hết nợ, tiếng tăm của ông trong làng cũng tốt lên nhiều. Ai nấy đều biết nhà họ Cốc có cô con gái lớn vừa xinh đẹp vừa giỏi giang, thế nên mới đầu năm đầu tháng, bà chị dâu này đã tất tả tìm đến tận nhà để làm mai cho Cốc Kiều.

Hồi nhỏ, Lâu Đức Dụ không biết đã nếm bao nhiêu trận đòn của ông anh ba. Nhà đông miệng ăn mà lương thực lại eo hẹp, phận con út như ông có khi số bữa ăn roi còn nhiều hơn ăn cơm. Bởi vậy, ông vốn chẳng ưa gì vợ chồng người anh này. Lần này, nghe bà chị dâu hăm hở giới thiệu bạn trai cho con gái mình, Lâu Đức Dụ chỉ hừ khẩy, đáp:

– Nhà tôi không phải chợ đồng nát. Cái thằng mà chị nói tôi còn lạ gì, mặt mũi như cái mâm. Chị giới thiệu cho con gái tôi cái của nợ ấy, rốt cuộc là có ý gì đây?

– Ơ hay cái cậu này! Nói nghe lạ chưa? Bố mẹ người ta đều làm trong Cục lương thực, cậu con trai cũng là cán bộ nhà nước, người thường có khi nhà họ còn chẳng thèm ngó tới đâu. Công nhận nó không được sáng sủa cho lắm, nhưng đàn ông đẹp trai thì có mài ra mà ăn được không?

– Nhà tôi không đến nỗi thiếu ăn! Mà giờ này chị còn chưa về, khéo anh ba ở nhà lại chẳng chừa cơm cho đâu. Từ bé đến lớn, trong mắt ông ấy làm gì có gì khác ngoài miếng ăn.

– Cậu…

Lâu Đức Dụ đang định đuổi khéo bà chị dâu về thì nghe báo có khách tới, bèn vội bước ra đón. Nào ngờ, vị khách này còn khiến ông ngứa mắt hơn cả bà ta.

Bà chị ba không khỏi ngạc nhiên khi thấy một chiếc xe hơi đỗ trước cổng nhà Lâu Đức Dụ, bởi từ trước đến giờ, nhà chú út có đời nào đón khách đi xe hơi đâu.

Lâu Đức Dụ phải săm soi cậu thanh niên vừa bước xuống xe một lượt từ đầu đến chân rồi lại ngược từ chân lên đầu mới dám chắc đó chính là thằng con của lão già ba đời vợ.

Rốt cuộc, thằng con của lão già ba đời vợ mở lời trước:

– Cháu chào chú Lâu ạ.

Lâu Đức Dụ lẩm nhẩm xưng hô ấy trong đầu. Sao không gọi là dượng mà lại gọi là “chú Lâu”? Cái kiểu xưng hô khỉ gió gì thế này?