Lên Đời - Mạnh Trung Đắc Ý

Bước sang mùa xuân năm 1993, giá nhà đất tại Hải Khẩu đã vọt lên mức năm nghìn tệ một mét vuông, tăng gấp đôi so với đầu năm ngoái. Cơn sốt ấy khiến ngay cả những người mù tịt về bất động sản như Bành Châu cũng đứng ngồi không yên, chỉ muốn mau chóng đến Hải Nam thử vận may.

– Cô có tiền trong tay mà không vào Hải Nam mua nhà, không chơi chứng khoán, thì thà đem gửi tiết kiệm còn hơn đầu tư vào mấy cái thẻ vớ vẩn kia. Thời buổi này có tiền mà không biết cách để tiền đẻ ra tiền thì coi như vứt đi.

Cũng vào mùa xuân năm 1993 ấy, lãi suất tiền gửi ngân hàng kỳ hạn một năm đã ngấp nghé chạm mốc tám phần trăm. Vật giá leo thang chóng mặt, từ quả trứng, mớ rau cho đến lương thực, nhà cửa. Người người đổ xô đi xây nhà, kéo theo giá nguyên vật liệu như thép cây, xi măng cũng tăng vọt.

Do bù đầu với dự án thẻ chống vi rút, Cốc Kiều vẫn chưa kịp thay chiếc van vàng cũ kỹ, mỗi lần đi đổ xăng lại thấy giá cả nhích lên. Cô cũng đã đi xem nhà ở khu Làng thể thao Á vận hội, nơi sắp triển khai dự án mới, song giá cả tại đây không tăng phi mã như ở Hải Nam. Cô thầm nhủ đợi thêm một thời gian cũng chưa muộn, bởi trong tay vẫn cần giữ vốn để xoay vòng. Vả lại, mua nhà xong mà không có thời gian sửa sang, cứ bỏ không đó thì cũng chẳng khác gì chưa mua.

Trong mắt Bành Châu, việc Cốc Kiều nắm trong tay mấy trăm nghìn tệ mà không đi mua nhà đất hay đầu cơ vật liệu xây dựng, lại cứ đâm đầu vào mấy cái thẻ vớ vẩn đúng là không biết làm ăn. Giá nhà đất tăng gần như mỗi ngày cũng khiến Cốc Kiều thấy hơi xao động, nhưng lý trí đã kìm cô lại.

– Giờ ở Hải Nam có cả vạn công ty bất động sản rồi, dù có kiếm được tiền thì tôi mò sang cũng đã muộn!

Bành Châu không thuyết phục được Cốc Kiều, nhưng những lời anh ta tô vẽ về viễn cảnh nhà đất ở Hải Khẩu lại khiến Trần Tinh xiêu lòng. Trớ trêu thay, Bành Châu lại chẳng hề có ý định đưa cô ấy đi cùng.

– Em cứ yên phận làm việc trong khách sạn đi, cái thân em sao mà chịu khổ nổi. Đợi anh phất lên sẽ thuê em tới làm thư ký riêng rồi trả lương cao cho em luôn!

Trần Tinh vặc lại:

– Ai thèm làm thư ký cho anh? Đừng có coi thường người khác, sao em lại không chịu khổ nổi? Trước đây em không muốn chịu khổ là vì có còng lưng ra làm cũng chẳng kiếm được mấy đồng bạc lẻ, khổ thế thì bõ bèn gì!

Chuyện Trần Tinh đòi nghỉ việc ở khách sạn để vào Hải Nam đã gây ra một trận sóng gió trong nhà họ Trần. Mẹ cô nàng tức đến đau cả tim, bởi con gái lớn thế này mà ngoài Thiên Tân và Bắc Đới Hà ra thì chưa từng đi đâu xa, giờ lại nằng nặc đòi theo một gã đàn ông vào tận Hải Nam, lỡ có mệnh hệ gì thì biết làm sao. Trong lúc Trần Tinh còn đang bận dỗ dành mẹ, Bành Châu đã chẳng đợi cô ấy mà một mình mua vé bay thẳng đến Hải Khẩu.

Trước khi đi, anh ta còn gọi điện cho Cốc Kiều nói:

– Không vào Hải Nam thì sau này đừng có mà tiếc hùi hụi! Bố đi làm giàu đây, sau này thấy bố phất lên thì đừng ghen ăn tức ở đấy nhé!

Cốc Kiều cúp máy rồi lại gí mỏ hàn vào bảng mạch. Cô thuê một căn hộ nhỏ có một phòng ngủ gần Trung Quan Thôn, rồi tận dụng phòng khách làm xưởng làm việc. Do chưa sản xuất hàng loạt nên việc đem đến xưởng gia công là không cần thiết. Quá trình học hàn bo mạch cũng giúp cô nhận mặt được hết các linh kiện, cùng làm với cô còn có hai sinh viên đến làm thêm.

Tiêu Già thì khác Cốc Kiều. Vốn công tác tại viện nghiên cứu, cậu không có ý định hưởng ứng làn sóng bỏ biên chế ra ngoài làm ăn đã rộ lên từ năm ngoái, bởi con đường tương lai mà cậu nhắm tới vẫn nằm ở nơi này. Tiêu Già chỉ tranh thủ ghé qua căn hộ của Cốc Kiều sau giờ làm và vào ngày nghỉ duy nhất trong tuần. Tuy thời gian ở đây không nhiều, nhưng hễ đến là cậu lại ngồi lì trên ghế, cặm cụi làm việc quên cả ăn uống. Nhiều lần, Cốc Kiều phải kéo Tiêu Già dậy, ép cậu vận động đôi chút, còn bảo sức khỏe là vốn liếng của cách mạng, anh Lạc nhà cậu dẫu bận rộn đến đâu cũng chưa từng bỏ một buổi chạy bộ nào. Song, vế sau cô chỉ dám giữ trong lòng. Bị cô ép, Tiêu Già đành miễn cưỡng đi qua đi lại trong phòng khách chật hẹp coi như tập thể dục.

Dù Cốc Kiều chưa từng thấy bất mãn về thân phận hộ kinh doanh cá thể của mình, cô cũng không nỡ lòng nào xúi giục một người đang có biên chế nhà nước tại viện nghiên cứu bỏ việc ra ngoài làm tư.

Vào mùa xuân năm 1993, cái tên Michelangelo cứ lởn vởn mãi trong đầu Cốc Kiều. Với cô lúc này, đó không phải danh xưng của một nghệ sĩ vĩ đại, mà là tên một loại vi rút máy tính sẽ bùng phát đúng vào ngày 6 tháng 3.

Loại vi rút mang tên Michelangelo lần đầu xuất hiện vào ngày 6 tháng 3 năm 1991 và tái bùng phát đúng một năm sau đó. Cốc Kiều nhớ như in, năm ngoái sau khi Michelangelo hoành hành, doanh số các sản phẩm chống vi rút đã tăng vọt. Chính vì lẽ đó, để chiếc thẻ chống vi rút của mình tạo được tiếng vang ngay khi ra mắt, họ buộc phải hoàn thiện nó trước ngày 6 tháng 3. Nếu bỏ lỡ thời cơ vàng này, e rằng khó có thể tìm được dịp nào tốt hơn.

Từ việc thu mua linh kiện, tìm người thiết kế bao bì cho đến khâu quảng bá sản phẩm mẫu sau này, tất cả đều do một tay Cốc Kiều lo liệu. Thậm chí, cô còn không biết mệt mà tự mình xắn tay áo hàn từng bo mạch. Chỉ mới một năm trước thôi, cô chẳng thể ngờ mình của ngày hôm nay sẽ làm những việc này. Bất giác, cô nghĩ đến Lạc Bồi Nhân. Nếu chứng kiến cô của hiện tại, hẳn anh cũng sẽ thấy cô cực kỳ giỏi giang.

Cuối tháng 2 năm 1993, một ngày sau vụ đánh bom tại bãi đậu xe của Trung tâm thương mại thế giới ở Mỹ, nhóc Tư nhận được điện thoại của chị họ. Chị Trương là người bắt máy, nghe đầu dây bên kia tìm đích danh cậu. Chị họ cậu vốn dứt khoát là thế, vậy mà hôm nay cứ nói năng ngập ngà ngập ngừng, có lẽ do tín hiệu chập chờn. Mãi đến khi đường truyền ổn định hơn, Cốc Kiều mới hỏi phương thức liên lạc mới của anh Hai cậu.

Năm đó, mục văn hóa trên các mặt báo đang tranh cãi nảy lửa về một cuốn sách mới xuất bản. Tâm điểm của cuộc tranh luận là việc trong sách thi thoảng lại xuất hiện hàng loạt ô vuông, kèm theo chú thích trong ngoặc đơn: “đoạn này tác giả đã lược bỏ xx chữ”. Hàng triệu độc giả đều tò mò đoán xem “xx chữ” đó rốt cuộc là nội dung gì và tại sao họ không được phép đọc.

Nhóc Tư cứ ngỡ đối với chị họ lúc này, anh Hai cũng tựa như những đoạn “xx chữ” bị lược bỏ kia, không ai được nhắc đến. Mãi sau này cậu mới vỡ lẽ, không được nhắc đến và không muốn nhắc đến là hai chuyện hoàn toàn khác nhau. Khi nghe chị họ nói đã chia tay anh Hai, nhóc Tư lập tức hối hận vì ngày trước đã đi rêu rao chuyện họ yêu nhau cho cả thiên hạ biết, vô tình vẽ thêm một nét bút chẳng mấy vẻ vang vào tình sử của chị họ. Giờ đây, cậu rất chướng mắt anh Hai mình. Người đâu mà chỉ dám nói lời chia tay qua điện thoại, sau đó đến nhà cũng chẳng dám về. Đàn ông đàn ang cái kiểu gì thế không biết?

Nghe chị họ hỏi cách liên lạc với anh Hai, nhóc Tư kinh ngạc hỏi lại:

– Chị họ, chị tìm anh Hai em có việc gì thế ạ?

– Anh ấy còn đồ để ở chỗ chị.

Đó là phần cổ tức của Lạc Bồi Nhân mà cô vẫn chưa kịp đưa cho anh.

– Vứt đi chị ơi, nếu cần thì anh ấy đã tự gọi cho chị rồi. Không gọi tức là không cần nữa. Chị giữ đồ của anh ấy làm gì cho rác nhà.

Theo lời kể của nhóc Tư, Tết năm nay anh Hai không về. Anh đang yên ổn học nghiên cứu sinh tiến sĩ thì đột nhiên bỏ ngang để chuyển sang học thạc sĩ, vừa nhận bằng xong đã vội vã chạy sang Singapore, khiến bố cậu giận đến mức mấy ngày liền không nuốt nổi cơm. Điều duy nhất khiến nhóc Tư thấy an ủi là từ giờ bố cậu sẽ không còn lôi anh trai ra làm tấm gương để răn dạy mình nữa. Cậu đoán chắc anh Hai không chịu nổi cảnh sinh viên nghèo khó nên mới tới Singapore nương nhờ bà mẹ giàu sụ của mình. Chứ không thì còn sang Singapore làm gì được nữa?

Nói một hồi, nhóc Tư lại lái sang chuyện khác:

– Ngày xưa bố em hay khoe anh Hai đã từ bỏ cuộc sống nhung lụa ở Singapore để về với bố… nhưng bây giờ Tết nhất anh ấy cũng chẳng thèm về thăm bố mà chạy tót sang chỗ mẹ mình, có khi sau này đi biệt luôn cũng nên. Giờ bố em cạch luôn không dám nhắc lại chuyện đó nữa.

Nhóc Tư luôn cảm thấy mỗi lần bố khen anh Hai trước mặt mình đều có ý so sánh, ngầm ám chỉ rằng cậu sẽ chẳng bao giờ chịu từ bỏ cuộc sống sung sướng để về với ông như vậy. Mà bố nghĩ vậy cũng chẳng sai, cậu sẽ không đời nào vì dăm ba phút nghe bố giáo huấn mỗi ngày mà chịu về sống với ông.

– Mẹ của anh Hai làm trong ngành xây dựng, hình như giờ bà ấy đang có dự án ở Thượng Hải, nghe đâu là quảng trường Hằng gì đó ngay Phố Đông. Bố em còn tưởng anh Hai sẽ vì chuyện này mà về nước, ai ngờ đến cái bóng cũng chẳng thấy đâu…

Vừa dứt lời, nhóc Tư đã thấy hối hận ngay. Nghe chuyện này chỉ tổ mất hứng, lẽ ra cậu nên kể vài chuyện xui xẻo của anh Hai để chị họ vui lên mới phải. Bởi trong mắt cậu, nương tựa bà mẹ giàu sụ cũng chẳng phải chuyện gì xấu, thế là cậu vội nói với Cốc Kiều:

– Chị họ ơi, cứ với cái đà kiếm tiền này, chẳng mấy chốc chị cũng xây được cả một tòa nhà cho riêng mình cho mà xem.

Cốc Kiều từng đọc báo và biết dự án quảng trường mới ở Phố Đông là một công trình có quy mô rất lớn.

– Cảm ơn lời chúc của em nhé.

– Chị có cần cách liên lạc của anh ấy nữa không ạ? Anh Hai giờ sang Singapore rồi, đến em cũng chẳng liên lạc được. Nếu chị vẫn muốn thì để em hỏi bố giúp chị.

Tín hiệu cứ chập chờn mãi, điện thoại di động quả thực không ổn định bằng điện thoại bàn.

– Chị họ?

– Thôi, không cần đâu. Cứ coi như chị chưa từng hỏi em chuyện này, được không?

Ý cô là muốn nhóc Tư đừng kể lại với bố mẹ. Cậu nhóc liền cam đoan:

– Chị cứ yên tâm, em nhất định sẽ giữ bí mật, tuyệt đối không hé răng với ai đâu.

Cốc Kiều không gọi vào số máy bên Mỹ của Lạc Bồi Nhân nữa. Điện thoại di động Mỹ không dùng được ở Singapore, cô không thể gọi một số máy bên Mỹ để tìm người đang ở Singapore được.

Mọi phương thức liên lạc với anh đều đã hết hạn sử dụng.

Tháng Ba đã cận kề, nhưng chặng đường hoàn thiện thẻ chống vi rút vẫn còn xa vời vợi.

Cốc Kiều đi dán tờ rơi quảng cáo tại các trường đại học lớn quanh khu Trung Quan Thôn, tuyển sinh viên khoa công nghệ thông tin dùng thử sản phẩm có trả thù lao. Theo đó, chỉ cần nộp lại bản báo cáo trải nghiệm là nhận được tiền, thử trên càng nhiều máy thì thù lao càng hậu hĩnh.

Tuy nhiên, tự dùng và sản xuất đại trà là hai chuyện hoàn toàn khác nhau. Dù chiếc thẻ chạy trơn tru trên máy của Cốc Kiều, nhưng hễ cắm sang máy khác là lại liên tục phát sinh lỗi. Thời bấy giờ, sinh viên sở hữu máy tính riêng vẫn là của hiếm, nên hầu hết đều dùng thử tại phòng máy của trường. Xui xẻo thay, vừa cắm thẻ chống vi rút vào thì một chiếc máy bị chập mạch, cháy luôn thanh RAM. Quản lý phòng máy lập tức giữ cậu sinh viên kia lại, nhất quyết bắt bồi thường.

Lúc Cốc Kiều tới nơi, cậu sinh viên họ Ngô đang gân cổ lý sự với người quản lý:

– Hỏng đâu thì đền đó, lát nữa em sửa lại cho thầy là xong chứ gì! Thầy cứ khăng khăng đổ vấy cái tội cố ý phá hoại của công cho em là quá đáng lắm đấy nhé!

Suốt ngày hôm đó, Cốc Kiều bận rộn đi mua thanh RAM mới, chạy vạy đền bù, rồi xin xỏ giúp cậu sinh viên họ Ngô không bị nhà trường kỷ luật. Tiêu Già vừa tan làm liền phi thẳng đến phòng máy, nhưng khi cậu tới nơi thì máy tính đã sửa xong. Dàn xếp ổn thỏa xong, cả ba kéo nhau ra căn tin lót dạ bằng món cải thảo luộc. Họ đến nơi thì chỉ còn muôi rau cuối cùng, trong nồi trơ lại lèo tèo vài cọng cải thảo và nguyên nồi nước nhạt toẹt. Thấy vậy, bác cấp dưỡng bèn bê cái nồi lớn lên, trút hết phần nước canh thừa vào khay cơm của ba người.

Cậu sinh viên họ Ngô quay sang bảo:

– Anh chị cứ tự nhiên nhé, bữa này em mời. Ngại quá, tại em mà làm hai người mất bao nhiêu thời gian.

– Cảm ơn nhé. 

Cốc Kiều đáp gọn lỏn rồi cũng chẳng khách sáo, múc luôn hai muỗng canh chan vào bát cơm trắng.

Đúng lúc này, điện thoại di động của Cốc Kiều réo vang. Đầu dây bên kia là Bành Châu gọi từ Hải Nam về báo tin vui.

Lý do Cốc Kiều từ chối đến Hải Nam vẫn trước sau như một: 

– Giờ ở Hải Nam có cả vạn công ty bất động sản rồi, dù có kiếm được tiền thì tôi mò sang cũng đã muộn!

Thế nhưng ở đầu dây bên kia, Bành Châu cứ khăng khăng rằng giờ tới Hải Nam kiếm tiền vẫn chưa muộn. Anh ta kể mình chỉ việc nằm vật vờ trước cửa văn phòng môi giới để xí chỗ mua nhà, đến lượt thì bán sang tay lại suất đó là ẵm ngay một khoản. Các văn phòng môi giới lúc nào cũng đông nghẹt người xếp hàng thâu đêm suốt sáng. Vì chẳng coi Cốc Kiều là con gái, Bành Châu vô tư kể tuốt luốt, từ chuyện người xếp hàng lấy áo che tạm rồi giải quyết nỗi buồn ngay tại chỗ bằng cách xả vào chai nước khoáng, cho đến chuyện một gói bánh quy một tệ bị hét giá thành mười tệ. Thậm chí có kẻ chẳng cần mua nhà, chỉ việc ôm hết đồ ăn thức uống ở các tiệm tạp hóa quanh đó đem bán lại cũng kiếm được cả nghìn tệ một ngày.

– Thế cái thẻ chống vi rút của cô đã kiếm được đồng nào chưa?

Cốc Kiều nín thinh.

– Tôi đã bảo rồi, dẹp cái của nợ ấy đi! Cô cầm tiền sang đây mà mua nhà, không thì buôn mì gói, bánh mì, bánh quy cũng hốt bạc!

Cốc Kiều nén đau lòng đáp:

– Anh cứ lo kiếm tiền của anh đi. Hết hai phút rồi, chào nhé.

Cốc Kiều cúi đầu cắm cúi lùa cơm, thoắt cái chén của cô đã trơ đáy. Tốc độ ăn của cô khiến cậu sinh viên họ Ngô phải tròn mắt ngạc nhiên. Cậu ta không ngờ cô lại ăn khỏe đến thế, chỉ với chút canh suông mà đã ăn hết chén cơm nhanh chẳng kém gì mình. Cậu ta cố giấu đi vẻ ngạc nhiên, chỉ vào phần cơm còn lại của mình, đề nghị:

– Chị Cốc, hay chị ăn thêm chút nữa đi? Đừng ngại.

Cậu sinh viên không đoán được tuổi của Cốc Kiều. Cô mặc quần jeans, buộc thắt lưng bản rộng, khoác bên ngoài chiếc áo dày màu vàng. Vẻ ngoài trông có phần nhỏ tuổi hơn cậu ta, nhưng cung cách nói chuyện lại toát lên sự chững chạc, già dặn. Vì lẽ đó, cậu ta đoán cô là đàn chị cùng trường chứ không phải đàn em.

– Cảm ơn, tôi không ăn nữa đâu.

– Chị học khoa nào vậy ạ?

Cậu sinh viên chưa từng nghe đến cái tên Cốc Kiều ở khoa mình bao giờ. Hơn nữa, tuy trông cô xinh đẹp và đáng tin cậy, nhưng kiến thức về máy tính lại khá lơ mơ. Nếu không nhờ khí chất mạnh mẽ lấn át, có lẽ cô đã bị người quản lý phòng máy dắt mũi vì vốn hiểu biết ít ỏi đó rồi.

Cốc Kiều mỉm cười đáp:

– Xã hội học.

– Hóa ra chị là dân khối xã hội à?

Quả nhiên là dân xã hội, đúng như những gì cậu ta vẫn hình dung.

Cốc Kiều dường như không nhận ra vẻ kiêu ngạo đặc trưng của sinh viên khối tự nhiên ẩn trong nụ cười của cậu sinh viên họ Ngô. Cô phớt lờ nụ cười đó, lấy khăn giấy lau miệng rồi tuyên bố chắc như đinh đóng cột:

– Chúng ta sẽ tung ra thẻ chống vi rút vào đúng ngày 6 tháng 3.

– Ngày 6 tháng 3 á?

– Đúng, chính là ngày 6 tháng 3. – Cốc Kiều lặp lại một lần nữa. – Bắt buộc phải là ngày đó. Bỏ lỡ thời điểm này thì khó mà tìm được cơ hội nào tốt hơn để tạo tiếng vang. Thẻ chống vi rút cũng như dưa hấu mùa hè, phải bán đúng mùa mới được. Mùa đông cũng có dưa hấu trái vụ nhưng chẳng mấy ai mua.

Cốc Kiều nhìn sang Tiêu Già, nói:

– Lần này vất vả cho cậu rồi.

Cô không cho Tiêu Già cơ hội trì hoãn. Cô thừa biết cậu tan làm còn phải gánh thêm việc này sẽ rất cực, chẳng khác nào một ngày làm hai ca. Nhưng nếu bây giờ không chịu khổ, rất có thể mọi công sức trước đó sẽ đổ sông đổ bể.

Cô lại nói với cậu sinh viên họ Ngô:

– Mỗi ngày chị trả cậu một trăm tệ để phụ giúp anh Tiêu Già nhé. Linh kiện cho năm nghìn chiếc thẻ chị đã gom đủ. Xưởng gia công chị cũng đã liên hệ, họ hứa sẽ làm gấp cho mình. Vỏ hộp cũng đã đặt ở một xưởng nhỏ. Ngày mai, chị sẽ đến thẳng tòa soạn báo đặt quảng cáo.

Ngoại trừ việc cải tiến thẻ chống vi rút đành chịu chết, mọi khâu khác Cốc Kiều đều đã tính toán trong đầu không biết bao nhiêu lần.

Ngày 5 tháng 3 là sinh nhật Cốc Kiều, cô nhận được rất nhiều lời chúc. Mẹ gọi điện dặn con gái nhất định không được quên ăn mì trường thọ. Nhưng hôm đó Cốc Kiều bận tối tăm mặt mũi, mãi đến tận ngày 6 tháng 3, cô mới sực nhớ ra mình đã quên béng mất chuyện ăn mì.

Cô còn nhớ đến một chuyện khác. Có người từng nói với cô rằng, nếu cắn đứt sợi mì trường thọ tức là cô đã sống một cuộc đời đáng giá bằng hai người khác gộp lại.