Trăng Sáng Ngàn Vạn Dặm – Tung Hổ Khứu Hoa

Tin tức cháu gái của Dương Kim Phượng đã thành tài nhờ học hành lan truyền khắp làng. Nhà trường và chính quyền thị trấn mỗi nơi thưởng năm trăm tệ, chỉ khi đó, người trong thôn mới bảo nhau rằng việc học hành tốt có thể kiếm ra tiền, thật là một chuyện vui lớn lao.

Những người khác thấy Đường Đường về nhà và hỏi han về chuyện học của con bé, điều này khiến bé khó chịu ngay lập tức. Đường Đường học hành không tốt, luôn đứng cuối lớp và ngày nào cũng không muốn đến trường. Con bé nhận mười tệ bà cho mà cũng chẳng vui vẻ gì. Những người đó lại còn trêu ghẹo con bé, nói rằng Dương Kim Phượng không cần bé nữa, sao con bé lại chạy về thôn Tử Hư. 

Nghe những lời như vậy nhiều, Đường Đường về nhà là nổi cáu với Minh Nguyệt, nên Minh Nguyệt phải dỗ dành: “Có muốn ăn que cay không?”

Đường Đường lầm bầm: “Ăn chán rồi.”

“Thế em muốn ăn gì? Chị đưa em đi mua.”

“Em chẳng muốn ăn gì cả.”

“Chúng ta đi mua một cái bờm tóc để bờm nhé?”

“Chị có tiền đốt chơi à, mua này mua kia.”

Minh Nguyệt bó tay với sự nổi loạn của con bé, nhưng Đường Đường lại đầy căm phẫn. Con bé đinh ninh rằng bà đã gán mình cho nhà chú họ. Lên tiểu học rồi, con bé mơ hồ hiểu được một số chuyện, nhà chú họ không có con nên mới đối xử tốt với bé. Trong lòng con bé sợ hãi: nếu một ngày cô họ sinh con, họ sẽ không còn tốt với mình nữa, đến lúc đó, bên này không cần, bên kia cũng không cần, bé sẽ phải làm sao? 

Nỗi sợ hãi và giận dữ này lớn dần lên trong tâm hồn và cơ thể nhỏ bé của con bé. Đường Đường không thể hoàn toàn tin tưởng bà, chị gái, hay gia đình chú họ nữa, cũng vì học hành dở dang, bé cảm thấy mình không có khả năng khiến người khác yêu thương.

Ở chợ phiên có bán quần áo, Minh Nguyệt đã dùng hai mươi tệ mua cho Đường Đường một chiếc váy xòe, có đính kim tuyến lấp lánh, lúc đó Đường Đường mới vui lên. Dương Kim Phượng trở về nhìn thấy, liền mắng Minh Nguyệt một trận, chuyện mua quần áo lớn như vậy mà không bàn bạc, sẽ bị người ta lừa chết mất, chiếc váy đã bị mua quá đắt.

Nhưng dù sao đã mua về rồi, Đường Đường cũng mặc.

Cuộc sống suy cho cùng vẫn cần chút niềm vui, ví dụ như chuyện Minh Nguyệt thi đỗ, được nhận học bổng. Tinh thần của Dương Kim Phượng cũng nhẹ nhõm hẳn. Con trai, con gái bà không còn quan trọng nữa; bà vẫn còn khỏe, có đậu tương, có một chiếc cân, là có thể đưa Minh Nguyệt đi xa hơn.

Thím Phùng và con gái đến nhà, mang theo ít tiền quà dành cho Minh Nguyệt. Thím Phùng và Dương Kim Phượng nói chuyện trong nhà chính, còn Minh Nguyệt và Phùng Nguyệt rửa dưa chuột bên giếng. Nước giếng vừa bơm lên thật lạnh. Phùng Nguyệt nhúng tay vào, cười nói: “Ngâm dưa ngọt trong nước suối trong, dìm mận đỏ vào nước lạnh.”

Minh Nguyệt nói: “Chị Nguyệt, đây là câu nói trong bài văn của Tào Phi, em đọc được trong sách chị cho mượn đấy.”

Phùng Nguyệt nói: “Ôi, em cũng biết câu này sao? Mẹ chị nhắc đến em suốt. Minh Nguyệt, em học hành giỏi quá, sau này chắc chắn sẽ đỗ đại học tốt hơn chị.”

“Chị Nguyệt, sau này chị sẽ ở lại thành phố luôn chứ?”

“Chắc là vậy.”

“Thế thím và chú thì sao?”

“Khi nào già, họ cũng sẽ lên thành phố.”

Phùng Nguyệt cười buồn: “Thật ra, giờ chị đã muốn mẹ đi cùng rồi, thành phố tiện nghi hơn, nhưng mẹ chị tiếc mấy sào đất ở nhà, với lại còn phải chăm sóc bà nội, năm nay bà hơi yếu. Minh Nguyệt, em lên thành phố đi học, ở nhà chỉ còn lại một mình bà thôi. Em nhớ gọi điện về cho bà, gọi vào số nhà chị cũng được, mẹ chị có thể gọi người giúp em.”

Minh Nguyệt gật đầu.

Vẻ mặt Phùng Nguyệt lộ rõ sự ưu sầu: “Em không biết đâu, những năm chị với anh trai đi học xa, bố lại đi làm bên ngoài, ở nhà chỉ còn mẹ và bà nội…” Cô không nói hết, như thể nghĩ Minh Nguyệt còn nhỏ, nói ra sẽ làm cô bé thêm bận lòng.

Nhưng Minh Nguyệt lại nói: “Em hiểu mà, chị Nguyệt. Thím và bà chị chắc chắn rất cô độc. Chờ chị đón họ lên thành phố là tốt rồi, cả nhà sẽ không phải chia xa nữa.”

Phùng Nguyệt xoa đầu cô bé: “Minh Nguyệt, em thật hiểu chuyện. Em cũng sẽ thành công thôi, sau này có thể đón bà lên thành phố.”

Ba chữ “lên thành phố” là niềm tin mà họ đã dành cả đời để theo đuổi. Phùng Nguyệt lớn hơn cô bé nhiều tuổi, là người đi trước cô bé một bước.

—

Vào đầu tháng tám, Dương Kim Phượng bắt đầu chuẩn bị đồ đạc cho Minh Nguyệt.

Bà tận dụng lúc trời nắng gắt, mang bao phân urê đi giặt sạch sẽ ở bờ sông, không còn mùi gì. Trong sân, bà trải chiếu, lồng chăn đệm mới tinh.

Bột mì được rang trong nồi, đựng đầy ba lọ thủy tinh. Lúc đi học đói, chỉ cần thêm chút đường trắng, pha với nước sôi là có thể cầm cự một lúc.

Quần áo bốn mùa của Minh Nguyệt được giặt, phơi khô ráo, thơm tho, tất cả đều được nhét vào chiếc bao urê.

Tiền bạc được xếp gọn gàng, có cả tiền chẵn và tiền lẻ, đặt trong chiếc ví cũ của Bát Đẩu. Chiếc ví của Bát Đẩu có ích, bản thân chú ấy cũng cần được sử dụng. Dương Kim Phượng nghĩ tới nghĩ lui, chỉ có Bát Đẩu là người rảnh rỗi có thể đưa Minh Nguyệt đi nhập học.

Bát Đẩu rất vui vẻ. Chú cắt tóc, cạo râu, ăn mặc tươm tất, thậm chí còn sắm một bộ quần áo mới và hứa với Dương Kim Phượng nhất định sẽ không để ai xem thường Minh Nguyệt.

Nhưng Dương Kim Phượng không định đi. Thêm một người là thêm một khoản chi phí đi lại, vả lại bà chưa từng vào thành phố, cả đời bà chỉ hoạt động trong vòng hai mươi dặm mét vuông này.

Mọi thứ đã sẵn sàng, thì lúc này Lý Thu Tự đến.

Lý Thu Tự vừa đến, Đường Đường liền đinh ninh rằng Minh Nguyệt cũng bị cho đi, làm con nuôi cho người thành phố.

Thế là kế hoạch phải thay đổi.

Minh Nguyệt thấy Lý Thu Tự thì mừng rỡ khôn xiết, cô bé lập tức hỏi: “Chú ăn cơm chưa ạ?” Lý Thu Tự trả lời: “Chú ăn rồi. Kỳ nghỉ hè của cháu thế nào?”

Minh Nguyệt chưa kịp chia sẻ, Dương Kim Phượng đã mời Lý Thu Tự vào nhà nói chuyện, không muốn làm mất thời gian của người khác. Nghe anh trình bày mục đích đến, Dương Kim Phượng nói: “Thật phiền ngài Lý quá, tôi đã tìm được người đưa cháu đi rồi.”

Lý Thu Tự vẫn ôn hòa như thường: “Không phiền đâu bà, cháu nhân tiện có việc cần làm, tiện đường thôi ạ.”

Minh Nguyệt nhìn bà, cô bé hy vọng bà sẽ đi cùng.

Nhưng Dương Kim Phượng vẫn không chịu, vẫn muốn Bát Đẩu đi cùng làm bạn. Tuy nhiên, vì Lý Thu Tự sẽ tiện thể đưa thêm một cán bộ của chính quyền thị trấn, nên Bát Đẩu cũng không cần đi nữa.

Chuyện bà đã quyết không ai có thể thay đổi được. Tim Minh Nguyệt lúc thì bay lên cao, lúc thì rơi xuống tận đáy vực. Chuyến đi này là kéo dài cả một học kỳ.

“Đến đó nhớ chuyên tâm học hành, đừng nghĩ đến chuyện khác.” Dương Kim Phượng dặn dò vỏn vẹn có một câu.

Bà đứng bên lề đường cái, nhìn Minh Nguyệt lên xe, trên mặt không có vẻ quyến luyến, cũng không vui mừng.

Minh Nguyệt muốn kéo tay em gái: “Đường Đường, chị đi đây.”

Đường Đường né tránh, chỉ nép sát bên Dương Kim Phượng.

Họ đã sống cùng nhau, nhưng giờ phải sống xa nhau. Minh Nguyệt quay mặt đi, Dương Kim Phượng không có một lời nói mềm mỏng nào thốt ra. Họ, ai cũng không nói những lời như thế.

Chiếc xe lăn bánh, Minh Nguyệt mới quay lại nhìn ra sau. Dương Kim Phượng vẫn đứng đó bên vệ đường, vững như bàn thạch. Đường Đường cũng ở đó. Họ đã lớn, nhưng trời đất còn rộng lớn hơn, rộng đến mức nuốt chửng những thứ nhỏ bé, chỉ còn lại cánh đồng xanh ngút ngàn, hoang sơ.

Minh Nguyệt siết chặt chiếc cặp sách, túi bên hông cứng cứng. Cô bé chờ đến khi không còn nhìn thấy người mới cúi đầu mở ra. Đó là những đồng xu Đường Đường đã nhét vào. Tất cả những gì cô bé có đều được cho vào cặp Minh Nguyệt. Đường Đường thích tiêu tiền, thích ăn vặt, thích làm đẹp, việc con bé giữ lại tiền cũng khó khăn như chó con cố nhịn không ăn xương vậy.

Minh Nguyệt hiểu ra đã hiểu lầm Đường Đường, cô bé bỗng thấy rất buồn, thậm chí muốn quay lại nói thêm điều gì đó với Đường Đường, nhưng không thể được nữa rồi.

Cô bé dụi mắt, bị Lý Thu Tự nhìn thấy. Anh liếc qua gương chiếu hậu vài lần, nhưng không nói gì.

Rất nhanh, anh lại thấy một vẻ kiên nghị hiện lên trên khuôn mặt Minh Nguyệt, cô bé đã không khóc nữa.

Lúc giúp cô bé bỏ đồ vào cốp sau, anh đã cân nhắc đến lòng tự trọng và sự nhạy cảm của một thiếu nữ đang tuổi dậy thì. Anh lo rằng cô bé không biết, hầu hết bạn bè cùng lớp sẽ rất khác cô bé.

“Người đi làm thuê cũng dùng cái này để đựng chăn màn quần áo, đúng là chứa được nhiều thật.” Minh Nguyệt tiếp lời.

Lý Thu Tự nói: “Nhà chú có vali hành lý dư không dùng đến. Để ở gầm giường ký túc xá có lẽ sẽ tiện hơn.”

Minh Nguyệt từ chối: “Không sao đâu ạ, cái này dùng cũng tốt ạ.”

Lý Thu Tự nói: “Chú mua về dùng không được mấy lần, cứ để không lãng phí. Cháu cứ lấy dùng đi, có cần kéo sẽ đỡ tốn sức hơn. À, nghe bà cháu nói, bà mang cả chăn mùa đông cho cháu nữa. Nếu ký túc xá không đủ chỗ, cháu có thể để tạm ở nhà chú. Khi nào trời lạnh chú sẽ mang qua cho.”

Minh Nguyệt nói: “Thế thì làm phiền chú quá.” Cô bé muốn nói vài lời khách sáo, nhưng lại sợ đồ đạc thực sự không có chỗ để.

“Không phiền đâu, đến nơi chúng ta sẽ đi ăn cơm trước, ăn xong thì đổi vali. Chú đã liên lạc với nhà trường rồi, cháu sẽ ngủ tạm ở ký túc xá học sinh nội trú khối mười hai một đêm, ngày mai mới làm thủ tục nhập học.”

Lý Thu Tự thể hiện sự tháo vát của người trưởng thành. Anh tập trung lái xe, lời nói thốt ra tự nhiên như hạt giống rơi xuống đất sẽ nảy mầm, quả chín sẽ rụng, dường như anh có một nguồn năng lượng khiến người khác phải ngưỡng mộ.

Nhưng Minh Nguyệt không nghĩ mình cần phải đổi vali.

“Cháu dùng bao phân bón là được rồi ạ.”

Lý Thu Tự uyển chuyển nói: “Minh Nguyệt, hầu hết bạn cùng lớp cháu đều là người thành phố, họ có thể có sự khác biệt nhất định so với cháu trong ăn mặc và chi tiêu. Nếu họ có nói hoặc làm điều gì đó…” Anh chưa nói hết câu, thấy cô bé mỉm cười qua gương chiếu hậu: “Sao thế?”

Minh Nguyệt lắc đầu: “Không có gì ạ. Cháu biết chú lo người ta thấy cháu dùng bao phân bón sẽ cười cháu, nhưng cháu không sợ. Cháu không thấy những thứ bà chuẩn bị cho cháu có gì đáng xấu hổ cả. Họ nhìn nhận thế nào là việc của họ, cháu không cần phải cảm thấy ngại.”

Lý Thu Tự lần đầu tiên cảm thấy cô bé đã trưởng thành, hoặc có lẽ cô bé vốn dĩ đã như vậy, chỉ là anh chưa đủ hiểu. Cô bé rất thông minh, đã đoán ra ý định của anh. Anh còn đang suy nghĩ nên dùng từ ngữ thế nào cho phải, nhưng bản thân cô bé lại hoàn toàn không bận tâm. Anh bật cười, một sự tự giễu không rõ nguyên nhân.

“Ai đã dạy cháu những điều này?”

“Không có ai cả, bây giờ cháu nghĩ như thế. Cháu sẽ không nói dối trước mặt chú.”

Nụ cười của Lý Thu Tự càng sâu hơn: “Còn trước mặt người khác thì cháu nói dối?”

Minh Nguyệt hơi ngượng ngùng: “Không phải đâu ạ, cháu cũng không nói chuyện này với người khác đâu.”

“Vậy xem ra cháu rất tin tưởng chú. Chú nhất định phải cẩn trọng hành sự, không thể phá hỏng vị trí của mình trong lòng cháu được.” Anh nói một câu đùa rất thoải mái khiến Minh Nguyệt vui vẻ hẳn lên.

Trên những cánh đồng có người đang làm việc. Minh Nguyệt vừa không quen biết, lại vừa thấy quen thuộc, bởi những người đó đều là hình ảnh của Dương Kim Phượng.

Xe chạy thêm rất lâu nữa, người ở thị trấn đã xuống xe trước, thế giới cũng thay đổi. Những nhà máy lớn xuất hiện nhiều hơn, đây là ngoại ô thành phố. Một lúc sau, Minh Nguyệt nhìn thấy những tòa nhà cao tầng. Chúng đột ngột xuất hiện trong tầm mắt cô bé, đôi mắt nhỏ bé dường như không thể chứa hết được.

Ngay cả trước khi cô bé đến, nơi này đã như vậy rồi, thật kỳ diệu, rõ ràng cô bé và những người ở đây đều sống dưới bầu trời và mặt đất của Trung Quốc. Trời đất lại trở nên nhỏ hẹp, không giống thôn Tử Hư, nơi cô bé có thể nhìn thấy cánh đồng bát ngát không giới hạn khi đứng giữa trời đất. Nơi này chật kín nhà cao tầng, đường xá, xe cộ và con người. Nó ồn ào, náo nhiệt, hoàn toàn khác với sự náo nhiệt ở chợ phiên.

Cô bé sẽ học ở một nơi như thế này. Lòng Minh Nguyệt bay bổng đến nơi rất xa xôi, cô bé nín thở tập trung quan sát, đến nỗi Lý Thu Tự nói chuyện mà cô bé không nghe thấy.

“Minh Nguyệt?” Lý Thu Tự mỉm cười nhìn cô bé hồi lâu. Anh gõ vào thân xe: “Này, Lý Minh Nguyệt?”

Minh Nguyệt sờ mũi, cô bé hoàn hồn, cười với anh.

“Thấy gì mà chăm chú thế?”

“Cháu thấy rất nhiều chữ, cháu đều nhận ra, nhưng không biết chúng để làm gì, hoàn toàn khác so với chỗ cháu.”

Lý Thu Tự nói: “Không vội, từ từ rồi sẽ biết thôi. Cháu có đói không?”

Minh Nguyệt lại hỏi: “Chú vẫn luôn sống ở đây ạ?”

Lý Thu Tự bị câu hỏi của cô bé làm bật cười: “Cũng không hẳn là luôn luôn, có một khoảng thời gian là vậy. Ngồi lâu như thế, cháu mệt rồi chứ?”

Minh Nguyệt quay đầu nhìn ra ngoài cửa sổ, bị những tòa nhà cao tầng làm cho đôi mắt rực lên. Cô bé nói với anh: “Không mệt ạ, cháu thấy tràn đầy năng lượng.”

Lý Thu Tự cười cười: “Thật sự ghen tị với cháu, chú thì lúc nào cũng thấy uể oải.”

Minh Nguyệt thắc mắc: “À? Chú không khỏe ạ?”

Lý Thu Tự liếc nhìn bên đường, tìm chỗ đậu xe: “Không có gì, xuống xe ăn cơm trước đã.”

Anh mở cửa xe cho cô bé. Chỉ cần cô bé bước chân ra, là sẽ đặt chân lên một thế giới hoàn toàn khác biệt so với quê nhà. Khoảnh khắc Minh Nguyệt bước ra, cô bé tự nhủ: Mình là niềm hy vọng của bà, mình nhất định phải thành công.

Mặt trời trong lòng cô bé bỗng chốc lên rất cao. Cô bé cũng giống như những người đi làm công, một mình rời xa quê hương, chỉ khác là cô bé đến để cầu học, đây đã là con đường tốt nhất trong số hàng vạn con đường rồi. Minh Nguyệt đi theo sau Lý Thu Tự. Con đường quá xa lạ, đột nhiên cô bé lại muốn khóc.

Lý Thu Tự quay đầu nhìn cô bé. Hai người nhìn nhau, anh dường như lại thấy vẻ bỡ ngỡ như lần đầu gặp mặt trên khuôn mặt Minh Nguyệt, nhưng đó chỉ là thoáng qua. 

Đôi mắt cười đen láy, rạng rỡ của cô bé nở rộ, anh cũng mỉm cười đáp lại: “Cháu muốn ăn gì?”