Phong Hà Cử – Đào Tử Nhi

Năm Khánh Hoa thứ mười ba Lương triều, Giang Tả xảy ra một sự kiện chấn động trong triều đình và khắp nơi: Thẩm Khiêm, Tam Ti Sứ của Đại Lương vì liên quan đến đại án buôn bán muối lậu mà bị tra xét, giam vào ngục thất.

Triều đình Đại Lương hợp bộ Hộ, bộ Độ Chi, cùng Diêm Thiết chuyển vận sứ, gọi chung là Tam ti. Thẩm Khiêm chính là người đứng đầu Tam ti, địa vị ngang với Kế tướng, chuyên quyền cai quản việc thu chi tài chính, tô thuế và độc quyền muối sắt tại vùng Giang Tả. Thẩm Khiêm lợi dụng chức quyền, vơ vét tư lợi bằng việc buôn bán muối lậu, số tài vật tham ô lên tới cả trăm vạn lượng bạc, vụ việc một khi bại lộ liền khiến triều đình trên dưới kinh động.

Thẩm Khiêm không chỉ là Kế tướng trong triều, mà còn là trụ cột của Thẩm gia, một trong những thế gia trứ danh ở Giang Tả. Vùng đất này vốn nổi tiếng quý tộc, danh môn vọng tộc, đặc biệt bốn đại thế gia danh giá nhất là Tề, Thẩm, Phó, Hàn. Sau khi vụ án bại lộ, triều đình lập tức ra lệnh điều tra toàn bộ Thẩm gia mới phát hiện cả đại gia tộc đều dính líu, đồng lòng cấu kết, ngang nhiên thu vén tài sản, thâu tóm đất đai tại các huyện Dự Chương, Bà Dương, Nam Khang, khiến dân chúng ly tán, khốn khổ không cùng.

Song vì thời điểm đó, Thẩm gia là thế gia thứ hai sau Tề gia ở Giang Tả, quyền thế rễ sâu cành dày, quan bao che khiến người dân tố cáo vô vọng, thế lực th*m nh*ng đã kéo dài cả mấy chục năm. Lương đế nổi trận lôi đình, truyền lệnh bắt toàn bộ Thẩm gia, Thẩm Khiêm bị tru di tam tộc, phần còn lại tùy theo mức độ phạm tội bị cách chức, lưu đày, trở thành vụ án lớn được người người trong thành truyền tai, trong nhà già trẻ đều biết đến.

Giấc mơ của Thẩm Tây Linh, bắt đầu từ mùa đông năm Khánh Hoa thứ mười ba. Kinh thành Kiến Khang, phía nam ôm lấy sông Tần Hoài, phía bắc tựa hồ Hậu, phía đông là núi Chung rồng cuộn, phía tây là thành đá vững chãi, từ lâu đã là vùng đất tinh hoa linh khí tụ hội. Nhưng mùa đông năm ấy hiếm thấy tuyết rơi dày đặc, ngày cuối cùng phụ thân đến thăm nàng và mẫu thân, cũng là trận tuyết lớn nhất mùa đông đó.

Thời gian ấy, mẫu thân lại phát bệnh. Bà là người phụ nữ đẹp đẽ nhưng yếu ớt, thân thể thường xuyên ốm yếu nằm trên giường bệnh. Khi ấy Thẩm Tây Linh còn nhỏ, không rõ bà mắc bệnh gì, chỉ biết mỗi lần phụ thân nhìn thấy mẫu thân bị bệnh đều lộ nét buồn trên gương mặt. Nhưng phụ thân rất thương mẫu thân, không muốn bà lo nghĩ, nên lúc nào cũng cố gắng gượng cười. Thân thể mẫu thân vốn đã yếu, nhưng bà hiểu tâm ý phụ thân, không muốn ông thêm đau lòng, mỗi khi phụ thân trở về đều cố nén đau mà nói chuyện cười vui với ông.

Năm đó, Thẩm Tây Linh vừa tròn mười một tuổi. Tuổi lên mười một là ngưỡng cửa vừa còn ngây thơ như trẻ nhỏ vừa bắt đầu nhận thức được vài điều. Nàng từng không hiểu vì sao phụ thân thương mẫu thân như vậy, nhưng mỗi tháng chỉ đến thăm mẫu thân được đôi ba lần. Sau này mới dần hiểu, vì mẫu thân là ngoại thất của phụ thân. Cái danh từ mới mẻ ‘ngoại thất’ đó là từ thê tử chính của phụ thân, người từng đến quấy rối mẫu thân nàng nói ra. Nàng mới biết người phụ nữ mặc y phục lộng lẫy kia chính là phu nhân của phụ thân, bà ta nhục mạ mẫu thân nàng là ngoại thất không thể hiện diện trước mặt thiên hạ, lại mắng nàng là đứa con hoang bẩn thỉu.

Sau khi hiểu rõ mọi chuyện, nàng biết vì sao không được thường xuyên gặp phụ thân, cũng biết vì sao không thể sống chung với phụ thân như các huynh muội khác, mà phải sống với mẫu thân trong một khu tiểu viện hẻo lánh.

Thời thơ ấu, cuộc sống của nàng khá nghèo khó, lúc đó mẫu thân nàng vẫn chưa yếu đến mức vậy, thỉnh thoảng đưa nàng ra ngoài đi dạo, nơi nàng đến nhiều nhất là tiệm cầm đồ, mẫu thân đem những món trang sức phụ thân tặng đi cầm để mua sách cho nàng đọc, mua kẹo cho nàng ăn. Nàng từng nghĩ phụ thân xuất thân nghèo khó, cho đến khi phu nhân kia đến tận cửa, nàng mới biết phụ thân nàng là Kế tướng Đại Lương, còn là bậc tôn tộc cao sang, trụ cột của một chi họ.

Nhưng nàng không hận phụ thân, ngược lại, nàng rất yêu thương và kính trọng ông, nàng biết mẫu thân cũng như vậy. Phụ thân nàng là người dung mạo tuấn tú, phong thái thư sinh, dáng người cao lớn tuấn mỹ. Mẫu thân từng nói, ngày trẻ phụ thân là mỹ nam danh tiếng khắp thành Kiến Khang, công chúa Chiêu Hòa muội muội hoàng đế từng thầm mến và muốn gả cho phụ thân làm phu thê, nhưng sau đó biết phụ thân đã có phu nhân nên đành tiếc nuối mà thôi.

Phụ thân rất dịu dàng, mỗi lần về đều mang quà cho Thẩm Tây Linh. Tay ông khéo léo, món quà thường do chính ông tự tay làm, lúc là con búp bê gỗ nhỏ, lúc là vật trang trí tinh xảo, món nào cũng khiến nàng yêu thích. Dù thời gian ông ở bên rất ngắn ngủi, nhưng chỉ cần ông đến, ba người trong nhà đều vui vẻ hạnh phúc. Tinh thần mẫu thân cũng khá lên nhiều, phụ thân sẽ tự tay vào bếp nấu cơm cho họ, sau bữa cơm dẫn họ đi dạo trong sân nhỏ, buổi tối kể chuyện cho họ nghe. Phụ thân như có vô số chuyện để kể, có chuyện kỳ dị thần quái, có chuyện giai nhân tài tử, thỉnh thoảng lại kể cho họ nghe hành trình ngao du sơn thủy, khiến họ rất thích thú. Chỉ cần phụ thân ở đó, mẫu thân sẽ vui, Thẩm Tây Linh cũng vui.

Ngày tuyết rơi dày nhất ở Kiến Khang, phụ thân đã đến. Ông không có kiệu xe hay tùy tùng theo sau, chỉ mặc áo vải thô giản dị, ngoài khoác chiếc áo choàng có mũ, không che dù. Thẩm Tây Linh từ trong sân nhìn thấy phụ thân đến, vui mừng chạy đến, phụ thân phủ đầy tuyết, thấy nàng chạy tới liền bế nàng lên, rồi nhanh chóng đưa nàng vào nhà, sợ nàng lạnh, cẩn thận phủi từng bông tuyết trên tóc nàng.

Nàng muốn như mọi khi, được phụ thân cưng chiều, xin ông làm con châu chấu bằng cỏ lần trước, nhưng nhận thấy phụ thân hôm ấy buồn bã, mang trong lòng nặng nề điều gì đó, nàng không dám làm phiền. Nàng vốn là đứa trẻ rất hiểu chuyện, lại nhạy cảm. Mọi việc quanh nàng đều do nàng tự nhận thức, như mẫu thân có đang cố gắng chịu đựng bệnh tật, như trong nhà có còn tiền hay không. Nàng không muốn làm phiền mẫu thân, vì hiểu rõ cuộc sống khó khăn của bà nên không hỏi nhiều, chỉ âm thầm quan sát, khi phát hiện điều gì cũng không nói ra, sợ làm mẫu thân buồn lòng.

Phụ thân nàng vào phòng nói chuyện với mẫu thân, chưa đến bữa cơm tối đã vội vàng ra đi. Thẩm Tây Linh thật lòng rất lưu luyến phụ thân. Đã gần một tháng rồi không gặp ông, nàng mong được ăn những món ông nấu, mong được nghe chuyện ông kể, hôm nay tuyết rơi, lần đầu nàng nhìn thấy tuyết, nàng còn muốn cùng ông chơi tuyết trong sân, nghe ông đọc những câu thơ về tuyết. Nhưng nàng không níu kéo, chỉ lặng lẽ tiễn phụ thân thay mẫu thân.

Phụ thân hôm đó không giống mọi khi, dường như rất đau buồn, ông cúi người ôm chặt lấy nàng, vuốt tóc, gọi mãi tên thân mật của nàng: “Văn Văn…”

Ông như đang khóc, lại như không. Thẩm Tây Linh không hiểu chuyện gì xảy ra, chỉ thấy phụ thân bước ra khỏi cổng, dáng đi có phần chao đảo, bóng ông dần khuất trong màn tuyết trắng xoá, cho đến khi nàng không còn nhìn thấy bóng dáng nào nữa.

Ngày hôm sau, rất nhiều binh sĩ mang kiếm, mặc giáp lao vào khu viện nhỏ của nàng và mẫu thân. Nàng rất sợ, bởi lần trước kẻ đến ngang ngược như vậy là phu nhân của phụ thân, đến hạ nhục mẫu thân nàng, thậm chí đánh đập họ. Nàng lo sợ chuyện đó lại tái diễn, nhưng cũng linh cảm lần này không đơn giản như trước.

Mẫu thân nàng dường như đã chuẩn bị sẵn, bà ăn mặc chỉnh tề, nghiêm trang, nắm chặt tay nàng. Họ bị bắt vào ngục, cùng bị giam còn có nhiều người khác, phần lớn đều mang họ Thẩm. Có nam có nữ, bị phân chia vào các phòng giam khác nhau. Thẩm Tây Linh muốn biết phụ thân có ở trong đó không, hỏi người khác mới hay họ bị giam ở nơi gọi là Thượng Phương ngục, còn phụ thân nàng không ở đó, mà bị giam ở một nơi còn rùng rợn đáng sợ hơn gọi là Đình Uý Pháp ngục.

Nàng trong lao ngục biết được nhiều chuyện về phụ thân mình, mà đếm kỹ lại còn nhiều hơn cả mười một năm nàng đã sống. Người ta đồn phụ thân nàng là một chủ quân hồ đồ, bất tài, bên ngoài tham lam vô độ, coi người như cỏ rác, tích trữ hàng bách vạn tài sản bỏ túi riêng, bên trong lại không thể răn dạy tộc nhân, chỉnh đốn môn quy, khiến gia tộc họ Thẩm hàng trăm năm bỗng chốc sụp đổ trong chớp mắt. Thẩm Tây Linh chẳng hiểu cái hàng bách tài sản ấy là cỡ nào, cũng không rõ mẫu thân nàng phải cầm cố bao nhiêu chiếc trâm mới đổi được, nàng chỉ biết mọi người đều chửi mắng phụ thân nàng, chửi một người hiền hòa đôn hậu như vậy.

Nàng tranh luận với tất cả người trong lao, mẫu thân nàng lại ngăn cản. Hồi đó mẫu thân nàng đã bệnh nặng, trong lao ngục ẩm thấp, năm đó Kiến Khang lại cực kỳ lạnh giá, mẫu thân nàng nhiễm bệnh trong ngục nhưng giấu nàng không cho biết. Nàng khi ấy cũng chẳng ra gì, mỗi ngày dường như chỉ biết khóc, mẫu thân nàng chỉ ôm lấy nàng, nói: “Văn Văn ngoan, Văn Văn ngủ thêm một lát đi…”

Những ngày ấy chẳng biết trôi qua bao lâu, nửa tháng hay cả tháng hay chỉ vài ngày, Thẩm Tây Linh giờ cũng không nhớ rõ, chỉ nhớ duy nhất một ngày kia, có người đến cứu họ.

Mẫu thân nàng bị lính ngục gọi ra ngoài, mấy ngày trước thường có người bị gọi đi như vậy, phần lớn là nam nhân, không rõ được gọi đi làm gì, nhưng lúc về thì người đầy máu. Nàng tưởng mẫu thân nàng cũng sẽ như thế, không ngờ lính ngục lặng lẽ đưa họ ra ngoài rồi thả, một hiệp khách mang gươm đợi sẵn, đưa họ bỏ thành trốn chạy.

Hiệp khách nói là do phụ thân nàng sắp đặt để cứu họ, nghe tin này Thẩm Tây Linh vui sướng khôn xiết, nàng nghĩ phụ thân đã sắp đặt như vậy, nhất định gia đình rồi sẽ đoàn tụ, bèn hỏi hiệp khách: “Phụ thân ta bao giờ sẽ đến tìm chúng ta?”

Hiệp khách lảng tránh đáp: “Đại nhân có sắp xếp riêng.” Nàng ngước mắt nhìn mẫu thân, bà chỉ mỉm cười với nàng, trong mắt chứa đựng nỗi buồn mà lúc đó nàng chưa hiểu nổi.

Hiệp khách muốn dẫn mẫu thân nàng ngay lập tức ra khỏi thành, nhưng mẫu thân nàng đã bệnh nặng, chịu đựng bao nhiêu khổ cực trong ngục, thần trí đã mê man không thể đi được. Thấy vậy, hiệp khách chỉ kịp nán lại một lát lấy thuốc cho mẫu thân nàng, chính cái giây phút dừng chân ấy đã làm mọi chuyện rối tung lên.

Dẫu phụ thân nàng có mưu kế tinh vi, trong ngục bỗng nhiên mất đi hai người không thể giấu lâu, huống hồ lúc đó ông nàng đã mất thế lực. Sự việc bại lộ, quân lính vội vàng truy lùng khắp thành, hiệp khách thấy tình hình nguy cấp, biết không thể ở lại, định nhân lúc đêm tối đưa mẫu thân nàng ra khỏi thành.

Ban đầu lính canh thành đã bị phụ thân nàng mua chuộc nhưng sau khi lệnh truy bắt ban ra, mọi cửa thành đều được tăng cường lính tráng trang bị đầy đủ, không còn chỗ sơ hở. Hiệp khách không hay biết biến cố lớn đến vậy nên bị lính canh chặn lại ở cửa thành, bị hỏi cung nhiều lần, bị nghi ngờ rồi bắt giữ ngay.

Lúc đó Thẩm Tây Linh cũng đã mắc phong hàn, nhưng mẫu thân nàng bệnh quá nặng, nàng không còn tâm sức lo cho mình, chỉ dựa vào niềm tin mơ hồ về một ngày gia đình đoàn tụ mà cố chịu. Khi hiệp khách bị lính canh trói tay trước mặt nàng, hy vọng trong lòng nàng bỗng vụt tắt.

Cảnh tượng ấy trở thành ác mộng ám ảnh nàng nhiều năm sau, mẫu thân nàng ngất lịm trong lòng nàng, bà nhẹ tựa lông hồng mà bình thường phụ thân một tay cũng ôm bà lên được, vậy mà lúc ấy lại đè nặng khiến nàng thở không nổi. Nàng quỳ sụp xuống, nhìn chằm chằm cảnh hiệp khách cứu nàng đánh nhau dữ dội với lính thành, nhưng bị áp đảo nhanh chóng, bị trói chặt tay chân, mặt vùi trong bùn đất nhơ nhớp, ánh mắt nhìn nàng chan chứa hối hận và tuyệt vọng.

Mắt nàng nóng rẫy, hơi thở dồn dập, cảnh vật xoay cuồng, nàng ngơ ngác không biết mình đang ở đâu, chuyện gì đang xảy ra. Nàng nghĩ có lẽ mình chỉ vừa trải qua một cơn ác mộng, khi tỉnh dậy mẫu thân vẫn khỏe mạnh, phụ thân cũng đến, sẽ đem cho nàng con châu chấu bằng cỏ mà nàng từng mong muốn.

Nhưng lúc đó, tuyết bắt đầu rơi. Kiến Khang mấy mươi năm chưa từng có tuyết rơi, năm đó thì nhiều trận tuyết lạnh kéo đến, những bông tuyết lạnh buốt rơi trên mặt nàng, làm sạch mọi ảo tưởng trong lòng. Hình ảnh phụ thân và mẫu thân nắm tay nhau như trăng hoa xuân giang dần biến thành bọt nước, tan biến nhanh chóng, trước mắt nàng chỉ còn một màn tuyết trắng xóa, âm thanh xung quanh cũng bỗng dưng câm lặng, dù rõ ràng bên cạnh náo nhiệt, với nàng lại như thế giới tịch mịch chết chóc.

Trong khoảng tịch mịch ấy, nàng chập chờn nghe thấy tiếng chuông đồng vang lên. Một chiếc xe ngựa từ đầu con phố lớn chầm chậm tiến đến, thân xe bằng gỗ thơm, bốn góc treo chuông đồng, cửa sổ che bằng tấm màn lụa nhăn, không nhìn thấy người trong xe. Hai con ngựa cao lớn khỏe mạnh, móng giẫm lên lớp tuyết mỏng chưa kịp phủ trắng mặt đất, phì phò hơi lạnh, phát ra tiếng hí trầm thấp trong đêm tuyết.

Ngay cả ở Kiến Khang, nơi phồn hoa bậc nhất thiên hạ, chiếc xe ngựa sang trọng như vậy cũng không nhiều. Thẩm Tây Linh từng nhìn thấy chiếc xe đó, là lần đầu tiên ngồi xe hai năm trước, vào dịp hội đèn lồng Tết Nguyên Tiêu, phụ thân nàng dẫn nàng đi. Lần đầu tiên ngồi xe, lại là cỗ xe cao quý như vậy, nàng vui mừng khôn xiết. Phụ thân nàng thấy vậy, không biết vì sao ánh mắt lại đượm buồn, nói với nàng nhiều lần: “Văn Văn, ta xin lỗi con.”

Nàng đến giờ cũng không rõ vì sao phụ thân lại xin lỗi, nhưng lúc này nàng lại nghĩ đó là phụ thân đã đến, tấm màn kia một khi được kéo lên, phụ thân hiền hòa và vững chãi sẽ bước ra, đưa mẫu thân nàng trở về nhà. Phụ thân sẽ mời thầy thuốc giỏi chữa bệnh cho mẫu thân, nấu đầy bàn ăn tuyệt ngon an ủi họ, nàng sẽ ăn thật ngon, mẫu thân sẽ cười thật dịu dàng.

Nhưng lúc đó, nàng chỉ nghe thấy tiếng nói lãnh đạm sau tấm màn lụa, chủ nhân xe hỏi đầy tò mò với gia nhân: “Bên ngoài có chuyện gì vậy?”

Gia nhân lễ phép đáp: “Bảm công tử, là mấy người tội nô của Phong Hà Uyển, đã bị quân lính bắt giữ.”

“Ồ?” Giọng người nam nhân hơi nâng lên. “Bắt được rồi ư?”

Gia nhân đáp lời, sau đó cung kính kéo màn lên, chủ nhân từ từ bước ra khỏi xe.

Đó là lần đầu Thẩm Tây Linh gặp mặt Tề Anh.